En karanlık ilçemiz hangisidir?

tüf,volkanik arazilerde görülür? dogrumu yanlışmı?

tarih öğrenmeye devam edelimmm….  I. TBMM\’NİN NİTELİKLERİİ…

zamanın katları ve askatları

En temiz böcek hangisidir? bilmecce bilin bakalım cok…

hayır dile komsuna hayır gelir basına ile ilgili kompozisyon…

kayaç döngüsünü açıklayınız? 10.sınıf 

rasyonel sayılarla toplama çıkarma çarpma ve bölme…

p [ p /\\ ( p\’ => q ) çözümüle birliktee çook acil…

s(A) =60 derece ise s (A\’) = ………

tarihte yer ve zaman kavramı neden gereklidir ?

fad nedir arkadaşlar hemen cevap alabilir miyim

Müzik dinlemek için müzik seçip açtım ama ses gelmedi sorun…

4 tane üç basamaklı doğal sayının yazılışıokunuşu ve basamak…

kayaçların,bulundukları yerlerdeki topoğrafyanın oluşumu ve…

tanzimat edebiyatı nasıl oluşmustur ?

TARİH 11. SINIF ESKİ TÜRKLER

………….. sesleri göstermek için kullandığımız…

puanıda yüksek yaptım arkadaşlar lütfen güzel açıklayıcı…

insanlar neden edebiyat uyapma ihtiyacı…

şiir neden sanattır? her yazı siir olabilirmi?

önerme olmayan bir cümle

günlük hayatta karşılaştığımız maddeleri element ve bileşik…

Daha fazla ders çalısmak için ne yapmalıyım…

uzunlukları aynı olan iki mumdan biri 4 saate diğeri 6 saate…

hadi birazz tarihimizi öğreneliimmm… osmanlının ı. dünya…

0 elemanlı alt kümelerini yazınız doğru cevap vermeyine…

sayı doğrusunda +1\’e eşit uzaklıkta bulunan iki sayının…

Geometri Tuna matbaacılık 9.sınıf 14ve 15. sayfalar lütfen…

HANGİSİ KİMYASAL HANGİSİ FİZİKSEL SİNDİRİİM??? Yazınn lütfen…

arkadaşlar acil sıfat fiil ve zarf fiilden 10 ar tane örnek…

arkadaşlar acil sıfat fiil ve zarf fiilden 10 ar tane örnek acil lüften ama cümle halinde olsun nolur yalvarırıö

(“1.CEVAP“)

“O şimdi romanını bitirmekle meşguldür.”

 

“Size gelmeyi ben de çok istemiştim.”

 

“Onun yemek hazırlayışını gördün mü hiç?”

 

cümlelerinde altı çizili sözler isim-fiildir. Bu ekleri benzer eklerle karıştırmamak gerekir.

 

“Sana, bir daha buraya gelme, demiştim.”

 

cümlesinde altı çizili sözcükteki ek isim-fiil eki değil, olumsuzluk ekidir.

 

Bazı sözcükler aslında isim-fiil ekleriyle türediği halde, zamanla isimleşmiş, yani fiilimsi özelliğini kaybetmiş olabilir.

 

“Biraz ekmek alabilir miyim?”

 

“Bugün gelmediğini danışmadan öğrendim.”

 

“Derste yağış türlerini inceledik.”

 

cümlelerinde altı çizili sözcükler isim-fiil değildir.

 

“Deneme sınavlarıyla bu öğrencileri denememiz doğru değil.”

 

cümlesinde altı çizili birinci sözü “denememe” şeklinde kullanamayız; çünkü bu sözcük artık isimleşmiştir. Ancak altı çizili ikinci sözcük “denemememiz” şeklinde kullanılabilir; yani olumsuz yapılabilir, öyleyse fiil anlamı devam ediyor; yani bu isim-fiildir.

 

 

 

b. Sıfat – Fiil

 

Fiillere “-an, -ası, -mez, -ar, -dik, -ecek, -miş” eklerinin getirilmesiyle yapılır. Çoğu zaman sıfat görevinde kullanılır.

 

“Kışta açan çiçeklerin ömrü az olur.”

 

“Öpülesi elleri vardı analarımızın.”

 

“Senin ne bitmez çilen varmış böyle.”

 

“Buralarda bir akar çeşme yok galiba.”

 

“Size biraz bilinmedik fıkralar anlatayım.”

 

“Bana gazetemi getirecek biri yok mu burada?”

 

“Onda ne yakası açılmamış sözcükler vardır.”

 

cümlelerinde altı çizili sözcükler sıfat-fiildir.

 

Sıfat-fiil eklerinden “-dik” ve “-ecek” ekleri çoğu zaman kendinden sonra iyelik eki alarak kullanılır.

 

“Çözdüğüm soruları niçin yeniden soruyorsun?”

 

“Gideceğin gün belli mi?”

 

cümlelerinde altı çizili sıfat-fiiller iyelik eki almıştır.

 

Bu ekler aynı zamanda sıfatla hiç ilgisi olmayan kullanımlarda da görülür. Bu, daha çok dolaylı anlatımda karşımıza çıkar.

 

“Kitabımı sana verdiğimi unutmuşum.”

 

“Senin de bizimle geleceğini bilmiyorduk.”

 

cümlelerinde sıfat-fiil ekleri sıfatla ilgisi olmayan bir kullanımda görülüyor.

 

Sıfat-fiiller niteledikleri isimler düştüğünde onların yerine geçebilir.

 

“Benden aldıklarını ne zaman geri göndereceksin?”

 

“Beni arayanların adreslerini almayı unutma.”

 

cümlelerinde altı çizili sıfat-fiiller ismin yerine geçecek şekilde kullanılmıştır.

 

Kimi zaman sıfat-fiiller çekimli fiillerle karışabilir.

 

“Gideceğim bu şehirden artık.”

 

“Gideceğim herkes tarafından biliniyor.”

 

cümlelerinde altı çizili sözcüklerin yazılışları aynıdır. Ancak birincisinde “Ben gideceğim” ifadesi olduğundan çekimli fiildir. İkincisinde ise “benim gideceğim” anlamında olduğundan, yani fiilin sonunda iyelik eki kullanıldığından fiil, sıfat-fiildir.

 

Elbette fiilden türeyip sıfat olan her sözcük de fiilimsi değildir.

 

“Yıkık duvarların resmini çektik.”

 

cümlesinde altı çizili sözcük “yıkmak” fiilinden türemiştir. Ancak fiilimsi değildir. Çünkü fiilimsilerin fiil anlamı devam ettiğinden olumsuz şekilleri de kullanılabilir. Biz bu sözü “yıkmayık” şeklinde kullanamayız.

 

 

 

Aynı cümleyi biz;

 

“Yıkılmış duvarların resmini çektik.”

 

şeklinde söyleseydik, bunu “yıkılmamış” şeklinde de ifade edebilirdik. Çünkü bu sözcük fiilimsidir.

 

 

 

c. Bağ-Fiil (zarf-fiil)

 

Fiillere, bağ-fiil eki dediğimiz eklerin getirilmesiyle yapılır; cümlede daima zarf olarak kullanılır.

 

“Kapıyı açınca karşımda onu gördüm.”

 

“Soruları çözdükçe konuyu daha iyi anlıyorum.”

 

“Bize haber vermeden gitmeyin sakın.”

 

“Bu kağıdı müdüre imzalatıp geri getirin.”

 

“Televizyon seyrederken çoğu kez uyuyakalırdı.”

 

“Gezdiği yerleri anlata anlata bitiremiyordu.”

 

“Sınıfa girer girmez öğrencileri azarlamaya başladı.”

 

“Sadece kitap okuyarak bu kadar bilgi kazanılamaz.”

 

“Köyden ayrılalı yaklaşık on yıl oldu.”

 

“Ders çalışmaksızın sınavı kazanacağını mı sanıyorsun?”

 

cümlelerinde altı çizili sözcükler bağ-fiildir. Görüldüğü gibi yüklemin durumunu ya da zamanını bildirerek onun zarfı olmuşlardır.

 

Bunlar arasında yapı bakımından diğerlerine benzemeyen bağfiil eki “-ken” ekidir.

 

Bu ek diğer fiilimsi eklerinin aksine kendinden önce bir çekim eki alarak kullanılır. Bunun nedeni “-ken” ekinin, ekfiilin bir bağ-fiil eki olmasındandır. Hatta bu özelliğinden dolayı isimleri bile zarf yapabilir.

 

“Ben çocukken burada yaşlı bir çınar ağacı vardı.”

 

cümlesinde “-ken” eki “çocuk” ismini zarf yapmıştır. Elbette bu, bir fiilimsi değildir. Çünkü fiilimsiler fiillerden türeyen sözcüklerdir.

 

 

 

Bağ-fiil eklerinin diğer fiilimsi eklerinden önemli bir farkı vardır. Diğer fiilimsilerden sonra isim çekim ekleri kullanılabildiği halde bağ-fiillerden sonra hiçbir çekim eki kullanılamaz. Bazı bölgelerde “koşaraktan” gibi kullanımlar görülse de yazı dilinde böyle bir kullanım yoktur.

(“2.CEVAP“)

bu sıfat fiil

Bekleyen derviş, muradına ermiş.

* Ocağın sönmeye yüz tutan ateşine baktı.

* Rakibi, yenir yutulur lokma değildi.

* Akla sığmaz başarılar elde ettiler.

* Adam olacak öğrenci, çalışmasından bellidir.

* Akla gelebilecek tüm soruları hesaba kattık.

* Pişmiş aşa su katıyorsunuz.

* Konferans sırasında tanıdık yüzlerle karşılaştık.

* Ele alınmadık sorun kalmadı.

* Kör olası hastalık belimi büktü.

buda zarf fiil

 Koşarak gelmek Düşünmeden söylemek

 

ocevap, 23 Haziran 2013, 13:02